Door Sabine Koopman
Hoe lang je ouderschapsverlof krijgt en hoeveel daarvan betaald is, verschilt sterk per Europees land. In Zweden kunnen ouders samen ongeveer 16 maanden verlof opnemen met een groot deel van hun salaris, in Duitsland bestaat een jaar Elterngeld voor ongeveer twee derde van het loon. In Nederland krijgt elke ouder 9 weken betaald ouderschapsverlof tegen 70 procent van het dagloon. Alle EU-landen moeten zich houden aan een gezamenlijke minimumregel.
Een collega van mij komt uit Zweden. Toen ik vertelde dat mijn partner negen weken betaald verlof kreeg, keek ze me verbaasd aan. “Dat is alles?” Tijd om eens te kijken hoe het in andere landen geregeld is.
Wat zegt de Europese regel?
Sinds de Europese richtlijn over werk en privéleven uit 2019 heeft elke werkende ouder in de EU recht op minimaal 4 maanden ouderschapsverlof. Daarvan zijn 2 maanden niet overdraagbaar aan de andere ouder, en die 2 maanden moeten worden vergoed. Hoe hoog die vergoeding is, bepaalt elk land zelf. Nederland voerde daarom in 2022 de 9 weken betaald ouderschapsverlof in.
Ouderschapsverlof in andere Europese landen
| Land | Verlof | Vergoeding |
|---|---|---|
| Zweden | Ongeveer 16 maanden, te verdelen tussen de ouders | Groot deel van het salaris, rond de 80 procent |
| Noorwegen | Een deel per ouder plus een deel om te verdelen, samen bijna een jaar of langer | Volledig of 80 procent, afhankelijk van de gekozen duur |
| Duitsland | 12 maanden Elterngeld, 14 maanden als beide ouders verlof nemen | Ongeveer twee derde van het loon |
| België | 4 maanden per ouder, flexibel op te nemen tot het kind 12 jaar is | Een vast maandbedrag |
| Frankrijk | Lang ouderschapsverlof mogelijk tot het kind 3 jaar is | Grotendeels onbetaald, met een beperkte uitkering |
| Nederland | 26 keer je weekuren per ouder, waarvan 9 weken betaald | 70 procent van het dagloon, tot een maximum |
Deze cijfers geven een globaal beeld. Regels veranderen regelmatig, dus check de actuele situatie bij de overheid van het betreffende land.
Wat valt op?
- Scandinavië is het ruimst, met lang verlof en een hoge vergoeding.
- Vaders nemen vaker verlof op in landen waar een deel van het verlof alleen voor hen is.
- Nederland zit in de middenmoot: het betaalde deel is kort, maar het onbetaalde deel kun je opnemen tot je kind 8 jaar is.
Woon of werk je over de grens?
Werk je in een ander land dan waar je woont, dan gelden meestal de regels van het land waar je werkt. Vraag bij je werkgever of de betreffende uitkeringsinstantie na waar je recht op hebt, voordat je je verlof plant.
Meer over verlof in Nederland
Hoe het betaalde ouderschapsverlof in Nederland precies werkt, lees je in mijn artikel over betaald ouderschapsverlof. Voor zwangere werknemers heb ik ook een uitleg over zwangerschapsverlof berekenen.
