Door Vrijwel alle kinderen in Nederland krijgen hun vaccinaties via het Rijksvaccinatieprogramma. De prikken zijn gratis en worden gegeven door het consultatiebureau en later de jeugdgezondheidszorg van de GGD. Deelname is vrijwillig: jij beslist als ouder of je kind de vaccinaties krijgt. Je kind krijgt de eerste prikken al in de eerste maanden en de laatste in het jaar dat het 14 wordt.
Dankzij het vaccinatieprogramma zijn ziektes als difterie, polio (kinderverlamming) en tetanus in Nederland zo goed als verdwenen. Kinkhoest en mazelen komen nog wel voor, vooral bij kinderen die niet zijn gevaccineerd. Hoe meer kinderen gevaccineerd zijn, hoe kleiner de kans dat zulke ziektes terugkomen.
Wanneer wordt mijn kind gevaccineerd?
Dit is het schema voor kinderen die in 2024 of later zijn geboren:
- Kort na de geboorte (of voor het eerste RSV-seizoen): RSV-prik tegen het RS-virus
- 6 tot 9 weken: rotavirus, en DKTP-Hib-HepB als de moeder in de zwangerschap geen kinkhoestprik heeft gehad
- 3 maanden: rotavirus, DKTP-Hib-HepB en pneumokokken
- 5 maanden: DKTP-Hib-HepB en pneumokokken
- 12 maanden: DKTP-Hib-HepB en pneumokokken
- 14 maanden: BMR (bof, mazelen en rodehond) en MenACWY (meningokokken)
- 3 jaar: tweede BMR-prik
- 5 jaar: DKT (difterie, kinkhoest en tetanus)
- 10 jaar: HPV, twee prikken met een half jaar ertussen
- 14 jaar: MenACWY en DTP (difterie, tetanus en polio)
DKTP-Hib-HepB staat voor difterie, kinkhoest, tetanus, polio, Haemophilus influenzae type b en hepatitis B. Is je kind eerder geboren, dan kan het schema iets anders zijn: het moment hangt af van het geboortejaar. Het consultatiebureau of de jeugdgezondheidszorg stuurt je altijd een uitnodiging.
De kinkhoestprik in de zwangerschap
Ben je zwanger, dan kun je vanaf 22 weken een gratis kinkhoestprik krijgen, de 22-wekenprik. Je maakt dan antistoffen aan die via de placenta naar je baby gaan. Zo is je baby de eerste maanden na de geboorte beschermd, nog voordat hij of zij zelf gevaccineerd kan worden.
Ziektes waartegen wordt gevaccineerd
- RS-virus: geeft meestal een verkoudheid, maar kan bij jonge baby’s leiden tot een ernstige ontsteking van de kleine luchtwegen of longontsteking.
- Rotavirus: geeft heftige diarree en overgeven. Jonge baby’s kunnen daardoor uitdrogen.
- Difterie: kan benauwdheid en verstikkingsgevaar veroorzaken en het hart en zenuwstelsel aantasten.
- Kinkhoest: is vooral voor baby’s gevaarlijk. Door hevige hoestbuien kunnen ze het erg benauwd krijgen.
- Tetanus: geeft verkramping van de kaakspieren (kaakklem), die zich kan uitbreiden naar andere spieren, zoals de slik- en ademhalingsspieren.
- Polio (kinderverlamming): kan leiden tot blijvende verlammingen.
- Hib: kan hersenvliesontsteking, bloedvergiftiging en longontsteking veroorzaken.
- Hepatitis B: een besmettelijke leverontsteking die chronisch kan worden.
- Pneumokokken: kunnen hersenvliesontsteking, bloedvergiftiging, longontsteking en middenoorontsteking veroorzaken.
- Bof: een ontsteking van de speekselklieren die soms complicaties geeft, zoals hersenvliesontsteking.
- Mazelen: maakt een kind flink ziek met hoge koorts en huiduitslag. Complicaties als oorontsteking, longontsteking en hersenontsteking komen voor.
- Rodehond: vooral gevaarlijk voor een ongeboren kind. Raakt een zwangere besmet, dan kan de baby met een afwijking worden geboren.
- Meningokokken A, C, W en Y: kunnen hersenvliesontsteking en bloedvergiftiging veroorzaken.
- HPV: kan later in het leven verschillende soorten kanker veroorzaken, zoals baarmoederhalskanker.
Bron: Rijksvaccinatieprogramma.nl. Kijk daar voor het actuele schema per geboortejaar.
Meer over kinderziektes
- Kinderziektes met vlekjes
- Vijfde ziekte
- Zesde ziekte
- Mazelen
- Rodehond
- Roodvonk
- Waterpokken
